Riyaziyyat və kompüter elmləri kafedrasının baş müəllimi Eyyubov Əlişah.

Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində dövlətlər arasında qarşılıqlı əməkdaşlığın genişləndirilməsi qlobal və regional sabitliyin təmin olunmasında mühüm rol oynayır. Bu baxımdan Azərbaycan və Latviya arasında münasibətlər qarşılıqlı hörmət, etimad və strateji tərəfdaşlıq prinsiplərinə əsaslanaraq inkişaf etməkdədir. Hər iki ölkə müxtəlif siyasi və iqtisadi platformalarda əməkdaşlıq edərək əlaqələrin daha da möhkəmləndirilməsi istiqamətində ardıcıl addımlar atır.

Azərbaycan və Latviya arasında keçirilən yüksək səviyyəli görüşlər zamanı ikitərəfli münasibətlərin inkişafı, beynəlxalq məsələlər və regional təhlükəsizlik geniş müzakirə olunmuşdur. Tərəflər qeyd etmişlər ki, ölkələr arasında münasibətlər möhkəm hüquqi baza – Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Bəyannamə əsasında inkişaf edir və əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar mövcuddur.

Son dövrlərdə həyata keçirilən yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər bu münasibətlərin inkişafında xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Belə səfərlər çərçivəsində aparılan danışıqlar ikitərəfli əməkdaşlığın genişləndirilməsi, yeni istiqamətlərin müəyyən edilməsi və mövcud potensialın reallaşdırılması baxımından mühüm platforma rolunu oynayır.

Azərbaycan və Latviya arasında münasibətlərin əsasını təşkil edən mühüm amillərdən biri möhkəm hüquqi çərçivənin mövcudluğudur. Xüsusilə Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Bəyannamə iki ölkə arasında münasibətləri ən yüksək səviyyəyə qaldıraraq siyasi dialoqun intensivləşməsinə şərait yaratmışdır.

Yüksək səviyyəli görüşlər zamanı tərəflər ikitərəfli gündəliyin müxtəlif aspektlərini, o cümlədən beynəlxalq əhəmiyyət kəsb edən məsələləri həm təkbətək, həm də geniş tərkibdə müzakirə etmişlər. Bu, tərəflər arasında qarşılıqlı anlaşmanın və siyasi etimadın yüksək səviyyədə olduğunu göstərir.

Bununla yanaşı, liderlər arasında formalaşmış şəxsi münasibətlər də dövlətlərarası əlaqələrin inkişafında mühüm rol oynayır. Uzun illərə əsaslanan bu münasibətlər əməkdaşlığın davamlılığını təmin edən vacib amillərdən biri kimi çıxış edir.

İqtisadi əməkdaşlıq Azərbaycan–Latviya münasibətlərinin əsas istiqamətlərindən biridir. Qarabağ regionunda, xüsusilə Şuşada keçirilən Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın iclası çərçivəsində tərəflər iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün yeni imkanları müzakirə etmişlər.

Bu görüşdə perspektivli layihələr, birgə fəaliyyət planları və investisiya imkanları ön plana çəkilmişdir. Qarşılıqlı sərmayələrin təşviqi, biznes mühitinin yaxşılaşdırılması və sahibkarlar arasında birbaşa əlaqələrin qurulması əsas prioritetlər kimi müəyyən edilmişdir.

Bakıda keçirilən Azərbaycan–Latviya biznes-forumu isə iqtisadi əməkdaşlığın inkişafında mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilir. Forum çərçivəsində müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq imkanları müzakirə olunmuş, qarşılıqlı investisiyaların artırılması və birgə istehsalın təşkili üçün əlverişli şəraitin mövcud olduğu vurğulanmışdır.

Tərəflər, həmçinin planlar və proqramlar barədə qarşılıqlı məlumat mübadiləsinin aparılması barədə razılığa gəlmişlər. Bu, şirkətlərin bazar imkanlarını daha yaxşı dəyərləndirməsinə və fəaliyyətlərini daha effektiv planlaşdırmasına şərait yaradacaqdır. Ümumilikdə, iqtisadi əlaqələrin inkişafı ticarət dövriyyəsinin artırılması və uzunmüddətli tərəfdaşlığın formalaşdırılması baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir. Nəqliyyat sahəsində əməkdaşlıq, xüsusilə birbaşa uçuşların təşkili məsələsi tərəflər arasında müzakirə olunan mühüm istiqamətlərdən biridir. Birbaşa hava əlaqələrinin yaradılması işgüzar səfərlərin intensivləşdirilməsi, turizmin inkişafı və insanlar arasında təmasların genişləndirilməsi baxımından mühüm rol oynayır.

Müasir dövrdə qlobal nəqliyyat sistemində baş verən müəyyən çətinliklərə baxmayaraq, bu sahədə əməkdaşlığın inkişafı yeni imkanlar yaradır. Azərbaycanın bu sahədə mövcud potensialı tərəfdaşlıq üçün əlavə üstünlüklər təqdim edir.Azərbaycan və Latviya arasında humanitar əməkdaşlıq münasibətlərin mühüm istiqamətlərindən biridir. Xüsusilə təhsil sahəsində əlaqələrin inkişafı diqqətəlayiqdir. Latviyada təhsil alan azərbaycanlı tələbələrin sayı bu əməkdaşlığın real nəticələrindən biridir.

Tələbə mübadiləsi proqramlarının genişləndirilməsi, birgə elmi-tədqiqat layihələrinin həyata keçirilməsi və akademik əməkdaşlığın gücləndirilməsi gələcək üçün mühüm perspektivlər açır. İnsanlar arasında təmasların artması isə qarşılıqlı anlaşmanın və mədəni əlaqələrin inkişafına töhfə verir. Görüşlər zamanı regional təhlükəsizlik məsələləri və beynəlxalq proseslər də geniş müzakirə olunmuşdur. Xüsusilə Cənubi Qafqaz regionunda baş verən hadisələr və regional sabitliyin təmin olunması diqqət mərkəzində olmuşdur.

Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh prosesində əldə olunan müsbət dinamika qeyd edilmişdir. Bu proses çərçivəsində siyasi dialoqun genişlənməsi, iqtisadi əlaqələrin bərpası və vətəndaş cəmiyyətləri arasında əlaqələrin qurulması mühüm addımlar kimi qiymətləndirilir. Siyasi iradə, strateji baxış və qarşılıqlı etimadın mövcudluğu sülhün təmin olunmasında əsas amillər kimi çıxış edir. Bu təcrübə digər münaqişə şəraitində olan regionlar üçün də nümunə ola bilər.

Qarabağda, xüsusilə Şuşada keçirilən Birgə Hökumətlərarası Komissiyanın iclası çərçivəsində perspektivli layihələr və birgə fəaliyyət planları müzakirə edilmişdir. Bakıda təşkil olunan biznes-forum isə iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi, qarşılıqlı sərmayələrin artırılması və birgə istehsal imkanlarının inkişafı baxımından mühüm platforma kimi qiymətləndirilmişdir.

Tərəflər investisiya imkanlarının artırılması, informasiya mübadiləsinin gücləndirilməsi və ticarət dövriyyəsinin genişləndirilməsi barədə razılığa gəlmişlər. Həmçinin birbaşa uçuşların təşkili, təhsil sahəsində əməkdaşlıq və insanlararası əlaqələrin inkişafı diqqət mərkəzində olmuşdur.

Nəticə etibarilə, Azərbaycan və Latviya arasında münasibətlər çoxşaxəli və dinamik xarakter daşıyır. Siyasi dialoqun yüksək səviyyəsi, iqtisadi əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar, nəqliyyat və logistika sahəsində perspektivlər, eləcə də humanitar əlaqələrin inkişafı bu münasibətlərin gələcəkdə daha da möhkəmlənəcəyini göstərir.Keçirilən görüşlər, biznes-forumlar və imzalanan sənədlər iki ölkə arasında əməkdaşlığın yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirir. Mövcud potensialın səmərəli istifadəsi və qarşılıqlı fəaliyyətin gücləndirilməsi Azərbaycan–Latviya münasibətlərinin daha da inkişafına və regionda sabitliyin möhkəmlənməsinə töhfə verəcəkdir.

Ümumilikdə, səfər çərçivəsində keçirilən görüşlər və imzalanan sənədlər Azərbaycan-Latviya münasibətlərinin daha da möhkəmlənməsinə və əməkdaşlığın genişlənməsinə xidmət edir.